شارژ ایرانسل

فال حافظ


یکشنبه ٢٧ اسفند ۱۳٩۱
ن : م.رجبی

خلاصه هایی از شریعتی

کلمات کلیدی :علی شریعتی، کتاب

ظاهرا سه کتاب جدید از طرف بنیاد فرهنگی شریعتی منتشر شده اند. هر سه کتاب، کتاب هایی هستند که چند درس‌گفتار یا سخنرانی از شریعتی را چاپ کرده اند. این بنیاد هدفش را از چاپ این چند کتاب، این طور آورده که: «امروز شریعتی با طیف جدیدی از مخاطبان روبروست. مخاطبانی جوان که نیازهایی جدید و پرسش‌هایی متفاوت دارند و قطعاً مجال و حوصله‌ی کافی برای مطالعه‌ی سی‌وشش جلد مجموعه آثار را ندارند...»

من اما فکر می کنم این روش درستی برای شریعتی خوانی نیست. چون اصولا شریعتی را باید کامل خواند و متنوع. خلاصه کردن آثار شریعتی (و کلا خلاصه کردن هر اثری) کار ناپسندی است. حتی شاید نویسنده یک اثر هم نبایست اثر خودش را خلاصه کند. (مقدمه بحر در کوزه اثر زرین‌کوب را بخوانید.) این سه کتاب هم ظاهرا خلاصه نیستند یعنی متن درس‌گفتار یا سخنرانی را آورده اند، ولی مسأله این است که همین ها هم در اصل خلاصه اند. مثلا در معرفی یکی از این کتاب ها، این طور آمده: "«روح و بینش شرقی و غربی» شامل دروس چهارم و پنجم از کتاب «تاریخ و شناخت ادیان» است که پیش از این در مجموعه آثار 14 منتشر شده‌اند. «تاریخ و شناخت ادیان» دربرگیرنده‌ی بخشی از سلسله دروس شریعتی است که در سال 1350 در حسینیه ارشاد تهران ارائه شده است." یعنی از یکی از مباحثی که خودش بخشی از سلسه دروس بوده، دو جلسه را آورده اند.

راستش، خیلی وقت است که همه این حرف را می زنند که چه قدر مخاطبان جدید وقت (و در واقع حوصله) کم دارند. کتاب های داستان از 1000 صفحه رسیده اند به 60، 70 صفحه... فیلم ها از دو ساعت و نیم-سه ساعت رسیده اند به هفتاد دقیقه... و این روند کم حجم سازی، در همه زمینه ها فراگیر شده... همه با شنیدن اسم یک کتاب یا فیلم، می گویند درمورد چیه؟ داستانش چیه؟ و خیلی ها با شنیدن خلاصه ای بسیار آبکی، دیگر فیلم را نمی بینند و کتاب را نمی خوانند. (اکثرا از اول هم قصد دیدن و خواندنش را ندارند و فقط می خواهند «مطلع» باشند.) نظر شخصی من این است که کسی که حوصله ندارد بهتر است بگیرد بخوابد. کسانی که ادبیات و سینمای واقعی را می خواهند وقت می گذارند و مثلا جانِ شیفته 1800 صفحه ای رومن رولان را هرچه قدر هم طول بکشد می خوانند... یا می نشینند و آثار سینمایی هیچکاک، کوبریک، وودی آلن، لینچ و یا هرکارگردان خوب و شاخص دیگر را می بینند...
کسانی هم که می خواهند با علی شریعتی آشنا شوند، می نشینند و 36 جلد مجموعه آثار را می خوانند... البته طبیعتا نه یک دفعه، و نه یک ساله.

خواندن شریعتی به نظر من اینطور است که اول باید کتاب "زن" و بعد "شیعه" شریعتی را خواند و بعد اگر علاقه ای به شریعتی احساس شد، باید از میان مجموعه آثار شریعتی، آنهایی را خواند که خود شخص فکر می کند بیشتر در آن زمینه ها سوال دارد و اگر نظر شریعتی را پسندید، و اگر شریعتی را مناسب تفکراتش دید، کم کم ادامه بدهد و ببیند به کجا می رسد. چاپ آثار خلاصه شده یا «برگزیده» از هیچ کسی، منجر به شناخت هیچ کس نمی شود، بلکه منجر به ایجاد احساس کاذبی در خواننده می شود که راجع به «شخصیت خلاصه شده» مطالعه داشته.

البته این نظر من است...

 

+ http://www.drshariati.org/%D8%AF%DA%A9%D8%AA%D8%B1-%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D8%B9%D8%AA%DB%8C/%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1/%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B1-3-%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1-%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D8%B9%D8%AA%DB%8C/



 

مجله